فرش سجاده ای محراب دار

۱۳۹۶/۱/۱۲ شنبه
(0)
(0)
فرش سجاده ای محراب دار
فرش سجاده ای محراب دار
فرش سجاده ای محراب دار

به‌طور کلی برای پوشاندن مساجد، تکایا و حسینه‌ها از همه نوع فرش با رنگ‌ها و طرح‌های گوناگون می‌توان استفاده کرد. اما بعضی طرح‌های فرش سجاده ای ایرانی برای این منظور مناسب‌تر و بهتر به‌نظر می‌رسد. زیرا اجزای تشکیل‌دهنده طرح آنها به‌گونه‌ای است که ریشه در باورهای مذهبی ایرانیان دارد و به صورت نمادین آنها را بازگو می‌کند. به عبارت دیگر این اشکال و نمادها بازتابنده گرایشات و باورهای آیینی ایرانیان است.
نقشه‌های سجاده فرش محرابی یکی از این طرح‌ها هستند که ویژه مکان‌های مذهبی و مقدس طراحی شده‌اند. گروهی از پژوهشگران برآنند این نوع نقشه فرش با ظهور دین اسلام و گرویدن ایرانیان به دین آخرین پیامبر خدا زاده شد و گسترش یافت. اما گروه دیگری معتقدند این طرح، ریشه در گذشته‌های دور تاریخی ایرانیان دارد. دکتر علی حصوری، نویسنده و پژوهشگر و استاد دانشگاه سوئد معتقد است طرح فرش ایرانی از گذشته‌های دور، آن زمان که ایرانیان به کیش مهر بودند و مهر را می‌پرستیدند نزد اقوام ایرانی رواج داشته است. آنچه مسلم است اینکه فرش ‌های طرح محرابی با گسترش اسلام به اوج تجلی و بالندگی خود دست یافتند.

طرح‌های فرش سجاده ای محرابی چگونه‌اند؟

به‌صورت کلی به فرش‌هایی که دو لچک در بالا دارند اما در پایین بدون لچک هستند و در مرکزشان فضایی طاقدار مانند محراب مساجد به‌تصویر کشیده شده،  فرش سجاده ای محرابی می‌گویند. طرح‌های محرابی عموما برای مکان‌های مذهبی و مقدس بافته می‌شوند. آنها ممکن است اجزای دیگری مانند پرنده، درخت و گل نیز داشته باشند. فرش ‌های محرابی به عنوان سجاده مورد استفاده قرار می‌گیرند و نمازگزاران روی آنها به عبادت و نیایش با خداوند می‌پردازند. نمونه‌های دستباف این فرش سجاده ای ها به صورت تکی بافته می‌شوند. یعنی هر قالیچه، سجاده نماز یک نمازگزار به‌شمار می‌آید. اما امروزه نمونه‌های کارخانه‌ای و ماشینی‌باف آن نیز وجود دارد. این نمونه‌ها در رول‌های طویل بافته می‌شوند و محراب‌ها در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند. هر طرح محراب، سجاده یک نمازگزار محسوب می‌شود.

طرح‌های فرش سجاده ای محرابی از کجا آمدند؟

برخلاف رسم‌الخط امروز که محراب را با (ح) می‌نویسند، پژوهشگران اعتقاد دارند نوشتن این کلمه به صورت (مهراب) درست است. زیرا مهراب یعنی پرستشگاه مهری. مهرپرستان بر این باور بودند که مهر که از آفریدگان اهورا و ایزد عهد و پیمان و فرشته فروغ و روشنایی است، گاوی را که نمادی از شرارت و خباثت است در مکانی که دارای طاقی قوس‌دار بود از پای درآورده. این مکان‌های طاقدار کم‌کم تقدس پیدا کردند و به نیایشگاه تبدیل شدند. بعد از گرویدن ایرانیان به اسلام نیز مکان‌های طاق‌دار همچنان قداست خود را حفظ کردند؛ به طوری که به حوزه معماری اسلامی نیز راه یافتند. در معماری مساجد می‌توان نمونه‌هایی از این طاق‌ها را دید. محراب مساجد امروزی را نوعی اقتباس از مهراب نیایشگاه‌های مهری می‌دانند.
تقدس محراب‌ها به هنر نیز راه یافت و نقشه‌های فرش سجاده ای به طرح‌هایی آراسته شدند که بازگوکننده محراب‌ها هستند.

منبع: www.newholidays.ir

 
نظرات کاربران
*نام و نام خانوادگی
* پست الکترونیک
* متن پیام

بستن
*نام و نام خانوادگی
* پست الکترونیک
* متن پیام

0 نظر
شرکت سازنده